bibel in schwizerdütsch

1 Chünige 20 vo 22

20 König Ben-Had vo Syrie het de sys ganze Heer mobilisiert u derzue no 32 wyteri Könige mit ihrne Pferde u Chriegswage. Är het gäge Samarien i Chrieg zoge u het d Stadt belageret.

2 De het är Boten i d Schtadt z König Ahabe vo Israel gschickt u het ihm la mitteile: "Das seit Ben-Hadad:

3 'Din Silber und dis Gold ghöre mir, au dini beschte Froue u Söhn.'"

4 Druf het dr König vo Israel antwortet: "Ganz wi du seisch, mi Herr und König. I khöre dir mit allem woni ha."

5 Spöter sy d'Bote mit der Noochricht zrügg cho: "Da seit dr Ben-Hadad: 'I ha dir zwar la mitteile: "Du wirsch mir dis Silber, dis Gold, dini Froue u dini Söhn gä."

6 Doch morn um di Zyt wird ig mini Manne zu dir schicke, damit si dis Hus u d Hüser vo dine Diener gründlech dürsueche u aues Wertvoll wo hesch, beschlagnahme u mitnäh.‘“

7 Druf het dr König vo Israel aui Ältischte vom Land zämme grüeft und het gsait: "Nimm bitte zur Kenntnis und luege, dass üs dä Maa i ds Unglück wett schtürze. Er het scho wele mini Froue ha, mini Söhn, mis Silber u mis Gold, u i has ihm nid verweigeret."

8 Da hei ihm di Älteschte und aui angere dr Rot: "Hör nid druf, loss di nid druf ii."

9 Auso het är zu de Boten Ben-Hadad gseit: "Richtet mim Herrn u König us: 'Alles, was du zersch vo mir, dim Diener, verlangt hesch, wird i tue. Aber uf ds angere chan i nid iigah.'" D Böte hei sech uf e Wäg gmacht u überbrocht d Nachricht.

10 Ben-Hadad het ihm de la säge: "D Götter söue s mer dopplet zrü zahle, we vo Samaria soviu Schutt übrig blibt, dass jede vo myne Lüt e Handvoll bechunnt!" 11 Der König vo Israel antwortet: "Sagt ihm: 'Wer die Rüschtung anlegt, soll sech nid so rüehre wie dä, wo d Rüschtig ableit.

12 Ben-Hadad u di Chenig hei grad i ihre Zält ghocket u trunke, won är d Nochricht übercho het. Sofort het er syner Manne befaaget: "Machet Nech fertig zum Aagriff!" So hei si sech fertig gmacht um d'Stadt aazgriffe.

13 Do kummt ä Prophet zue König Ahabh vu Israel un teilt nem mit: "Das sait d Jehova: 'Hesch die riesigi Mängi gseh? Ig gibe se hüt i dini Hand u de wirsch erkenne das ig Jehova bi.

14 "Durch wen?" het gfragt Ahab, woruf der Prophet erwideret het: "Durch die junge Offiziere der Provinz-statthalter." "Wer wird der Kampf eröffnen?", het der Ahab wösse. "Du!", het d Antwort luut.

15 Ahab zellt dann die Offizier der Provinz¬statthalter. Es waren 232. Nachher hat er alle Israelitischen Soldate gezellt: 7000 Maa.

16 Am Mittag hei si sech ufgmacht. Ben-Hadad isch zu der Zyt mit syne 32 verbündete Könige i de Zeltena ghockt u betranket sech.

17 Wo d Offiziere vor Provinz¬statthalter zersch usrückt hei, het dr Ben-Hadad sofort Beobachter losgschickt. "Do chöme Lüt us Samaria" hei si gmäudet.

18 Er het aagordnet: "Ob si i friedlecher oder i feindlecher Absicht chöme – ergrifft se uf jede Fall läbig!"

19 Doch aus d Offiziere vor Provinz¬statthalter u ds Heer, wo nä gfolgt het, us dr Stadt si cho,

20 het jede si Gegner tötet. Da ergriffe d Syrer d Flucht und d Israelite hei d Verfolgig ufgnoh. König Ben-Had vo Syrie isch jedoch uf me Ross zäme mit es paar Ryter entstande.

21 Dr König vo Israel het usgrutscht und het d Ross und Kriegswage vernichtet. D Syrer hei e schweri Niederlag erlitte.

22 Schpeter isch dr Prophet zum König vo Israel kumme un het zue nem gsait: "Gang, mobilisiere dini Chraft, u überleg dir was de wotsch mache, denn Afang nächschte Jahr wird der König vo Syrie wider gäge di in Krieg zieh."

23 D Berater vum Kenig vu Syrien hän etze zue ihrem Kenig gsait: Ihr Gott isch ä Gott dr Berg. Drum hän sie uns bsiegt. Aber wemer ufem ebene Land gäg si kämpfe, gwünnemer.

24 Und no öppis: Setze alli Chönige ab und ersetze se dür Statthalter.

25 Denn steu es Heer uf wi ds Heer wo de verlore hesch - mit dr gliche Zau Ross u Wage. Lah üs ufem ebene Land gäg si kämpfe. So chömmer se ganz sicher besiege." Är het uf ihre Rot ghört u het ne usfüert.

26 Afang vom Jahr het dr Ben-Had d Syrer sammlet u het se nach Aphek zum Kampf gäge Israel gfihrt.

27 O d Israelite si zämegzoge worde und mit Verpflegig versorgt worde. De hei si de Syrer entgäge marschiert und schlaue ne gägenüber ds Lager uf. Im verglich zu de Syrer wo das ganze Land bedeckt hei, hei d Israelite wi zwöi winzigi Ziegenherde gwirkt.

28 Dann isch dr Ma vum wahre Gott zum Kenig vu Israel kumme un sait: "Das sait Jehova: 'Wüu d Syrer bhauptet hei: "Jehova isch e Gott dr Berg un nid dr Ebene" wird i di riesigi Mengi Soldate i dini Hand ge, un ihr werdet ganz bestimmt erkenne, dassi Jehova bi.

29 Siebä Täg lang heisi änander gegenüber lageret, u am siebte Tag het d Schlacht aagfange. D Israelite hend a eim Tag 100 000 syrischi Fuesssoldate umbrocht.

30 Der Räscht floh nach Aphek. Doch d Schtadtmuur het iigstürzt u het 27'000 vo ihne unger sich begrüesst. O dr Ben-Hadad floh i d Schtadt u het sech im hingerschte Winku vomene Huus versteckt.

31 Da schlüge syni Berater ihm vor: "Wir haben gehört, dass die Könige des Hus Israel andere gut behandlen. Träge mir doch Sackduech um d Hüfte, leged mir üs e Strick um de Hals und gömmer zum König vo Israel. Vilicht laht er dich am Läbe."

32 Da sy d Bärater mit Sackduech um d Hüfte und em ne Strick um e Hals zum König vo Israel gange u gseit: "Din Diener Ben-Hadad seit: 'Bitte, lass mi am Läbe.' "Läbt er no?", het sech Ahab erkundiget. "Är isch mi Brüetsch."

33 D Manne hei das als es guets Zeiche dützt und hei sofort uf griffe was er gseit het. "Ben-Had isch di Brüeder" hei si bestätiget. Ahab bfahl: "Gö, bringe ne her." Do kummt Ben-Hadad zue Ahab usä, un Ahab het nen uf d Wag schtiege lo.

34 Ben-Hadad het zu ihm gseit: "I wirde dir d'Städt wieder zruggäh, wo mi Vater dim Vater het wäggnoh. Usserdäm chasch im Damaskus Märkt iirichte, wi mi Vater ds Samaria ta het." Ahab antwortete: "Unger dene Bedingige lohni di gah." Nachdäm er sech so mit em Ben-Had het geinigt, het er ne la gah.

35 Uf Awisig Jehovas het eini vo de Söhn vo de Prophete zumene andere gsait: "Bitte schla mi!" Der Maa het sech jedoch weigeret.

36 Do het dr Prophet gsait: "Well dü nit uf d Schtimm Jehovas ghärt hesch, wird di ä Löwe umbringe, sobald dü do wäg gohsch." Nachdäm er wäggange isch, het ne ä Löwe aa u tötet ne um.

37 Der Prophet het denn e andere Maa troffe u het ne uf gforderet: "Bitte schloh mi!" Da het ne der Maa gschlage u het ne vrwundet.

38 Dr Prophet isch witer gange un het gwartet am Wäg ufe Kenig. Um nit erkennt zwerde, het er e Verband iba d Auge treit.

39 Wo der Kenig vrbi isch, het er ihm zue gruefe: "My König, i bi zmittzt i dr Schlacht gsy, wo mir öpper e Gfängnige het bracht u gseit: 'Bewach dä Maa. Wenn er ent chunnt, wirsch a sinere Stell z Läbe verliere oder du zahlsch es Talent Silber.'

40 Denn bin i abglenkt gsi, mi König, u plötzlich war der Mann verschwunde." Der König vo Israel hat erwideret: "Das wird dein Urteil sein. Du hast selbst entschieden."

41 Druf nimmt dr Prophet schnell d Verband vu sinene Auge, un dr Kenig vu Israel het erkennt, dass eina vu d Prophete war.

42 Är het Ahab mit: "Das seit Jehova: 'Du hesch der Maa la entcho vo däm i wöue, dass är vernichtet wird. Für das wirsch a sire Steu z Läbe verlüre u dis Volk statt sim Volk.'

43 Druf isch dr König mürrisch gange u deprimiert uf Samaria zu sim Huus.

1 Chünige 19 vo 22

19 Ahab het Isebel denn verzellt, was Elia alles doe het und wie er alli Prophete mit em Schwert tötet het.

2 Druf het Isebel e Botte zu Elia gschickt und het ihm usrichte lo: "D Götter sölleds mir dopplet zru zahle, we bis morn um di Zit mit dir nid s gliiche passiert wi mit ihne!"

3 Do het dr Elia Angscht gregt un rennt um si Läbä. Er kummt nohch Beërscheba, des zue Juda ghärt het, un het dert si Diener zruck glo.

4 Er säuber isch ä Tagereis wit gange id Wildnis. Wo er zumene Ginstruuch cho isch, het er sech drunger aaghockt u het nume no wöue stärbe. Er het gseit: "I cha nümm! Ach Jehova, lah mi doch stärbe! I bi nid besser aus mini Vorfahre."

5 Denn het er sech hii gleit und isch ungerem Ginstruuch iigschlafe. Plötzlech het ne es Ängeli berüehrt und het zu ihm gseit: "Steh auf und iss etwas.

6 Näbe sim Chopf het är es Fladebrot uf heisse Schtei und e Chrug Wasser gseh. Är ässe u trunket u het sech wider häre gleit.

7 Schpäter isch dr Engel Jehovas no einisch cho, het ne berührt u het gsait: "Steh uf, iss öppis, susch haltisch d Reis nid düre.

8 Da isch er ufgstande u isst u trunke. Ds Ässe het ihm so vil Chraft gäh, dass er 40 Täg u 40 Nächt lang wanderet isch, bis er zum Horeb, däm Bärg vom wahre Gott isch cho.

9 Wo er dert inere Höhli übernacht het, het d Jehova ne plötzlech gfragt: "Was machsch du hier elia?"

10 Er git zantwort: "Ich ha mich für Jehova, de Gott vo de Heere, voll Eifer igsetzt. Das Volk Israel het nämlich dr Bund mit dir broche. Si hei dini Altärni niedergriisse und dini Prophete mitem Schwert umbrocht. Nume ig bi übrig bliebe und itz hei sies o uf mi Läbe abgseh.".

11 "Gang use", het Gott gseit, "und stell di ufe Bärg vor Jehova." Do isch Jehova vorbi gange, un ä starche Sturm het Bergä schpaltet un vrsprengt Felse vor Jehova, aber Jehova isch nid im Sturm gsi. Nach em Sturm het's es Erdbebe geh, aber Jehova isch nid i dem Erdbebebe gsi.

12 Nach em Erdbebe hets es Füür ge, aber Jehova isch nid i dem Füür gsi. Und nachem Füür isch e ruigi Liisli Stimm z lose.

13 Sobald d Elia sie wohrnimmt, het er sich si Prophetegwand vor s Gsicht ghalte, isch use gange und het sich an Iigang vo de Höhl gschtellt. "Was machsch du hier, elia?", het e Stimm gfragt.

14 Er git zantwort: "Ich ha mich für Jehova, de Gott vo de Heere, voll Eifer igsetzt. Das Volk Israel het nämlich dr Bund mit dir broche. Si hei dini Altäre niedergriisse und dini Prophete mitem Schwert tötet. Nume ig bi übrig bliebe und itz hei sies o uf mi Läbe abgseh.".

15 Jehova het zu ihm gseit: "Mach di ufe Rückweg und gang id Wildnis vom Damaskus. Wen'd achunnsch, salbe Hasaël zum König vo Syrie.

16 Jehu, d Enkel Nimschis, salbe zum Kenig vo Israel, un Elisa, dr Sohn Schaphats us Abel-Mehola, Salbe zum Prophete un zu dim Nochfolger.

17 Wer am Schwert Hasaëls entkummt, der wird Jehu umbringe, un wer däm Schwert Jesus kummt, der wird Elisa umbringe.

18 Usserdäm si z Israel no 7000 übrig, wo sech keine vor Baal anekniet het und ne küsst het."

19 Do het sech d Elia vo dert uf e Wäg gmacht u het d Elisa gfunde, de Sohn Schaphats, wo mit zwöi Rindergspanne het pflügt. Der Elisa isch ganz am Ändi bim zwölfte Gspann gsy. Elia isch zue nem hii gange u wirft nem si Prophetegwand iba.

20 Elisa het d Rinder la stoh loh, isch d Elia nochegloffe u het gfrogt: Chani bitte no mi Vater u mini Mueter zum Abschiid küsse? Denn chum i mit dir. de elia het antwortet: "gang nume, gang zru! was hani do für di ufzhaute?"

21 Der Elisa isch also zrug gange, het es Paar Rinder gno und het se schlachtet. Mit em Joch und de Holzteile vom Pflug het er es Füür gmacht, het druff das Fleisch kocht u hets de Lüt gä ässe. Danach het er sech uufgmacht, het der Elia folgt u isch sy Diener worde.

1 Chünige 18 vo 22

18 Noch emene Zyt – im dritte Johr het d Elia folgendi Botschaft vo Jehova erhalte: "Gang, zeig di Ahab. Ich wirds uf d Erdoberflächi regne lo.".

2 Auso isch der Elia losgange zum sech Ahab z zeige. Samaria litt dozumol under ere schwäre Hungersnot.

3 Inzwüsche häts gheisse Ahab der Palaschtverwalter Obadja zu sich. (Obadja het grossi Ehrfurcht vor Jehova gha.

4 Aus Isebel Jehovas Prophete umbracht het, het er 100 vo ihne versteckt – je 50 ire Höhli – u het se mit Brot u Wasser versorgt.)

5 Ahab het dr Obadja dr Uftrag gäh: "Gang zu allne Wasserquelle und Täler im Land. Vilich finde mr gnue Gras für d Ross und Multier, damit nid aui üsi Tier sterbe."

6 Auso hei si ds Land, durch das si würde ga, unger sich uf, u jede het sech allei ufe Wäg gmacht – Ahab i di einti u Obadja i di anderi Richtig.

7 Wo Obadja ungerwägs isch gsy, isch ihm Elia cho entgäge. Er het ne grad erkennt, isch a Bode grüert u het gfrogt: "My Herr Elia bisch es würklich?"

8 "Ja, i bi's", het dr Elia antwortet. "Gang u säg zu dim Herrn: 'Elia isch da.'

9 Obadja erwideret: "Welcher Sünde han ich begange, mein Herr, dass du mich Ahab uslieferisch? Är bringt mi um! 10 So wahr Jehova, dine Gott, läbt: Mi Herr het di i sämtleche Vöuker und Chönigriche la sueche. Wenn me ihm gseit het: 'Er isch nid hie', het är sech vo däm Königrich und em Volk mit emene Eid beschtätige, dass du nid ds finge bisch gsy.

11 U jitz verlangsch vo mir: 'Gang u säg zu dim Herrn: "Elia isch da"'!

12 Weni weg gah bringt di dr Geischt Jehovas ane Ort woni nid kenne. Und weni de Ahab Bscheid gibe und er di nid findet wird er mi bestimmt umbringe. Derby hani, di Diener, doch scho mis Läbe lang Ehrfurcht vor Jehova.

13 Min Herr, het dir niemert verzellt was i gmacht ha, als Isebel d Prophete Jehovas umbrocht het? Wen i 100 Prophete Jehovas versteckt ha – je 50 ire Höhli – u se die ganz Zyt mit Brot u Wasser versorgt ha?

14 U jitz verlangsch vo mir: 'Gang u säg zu Dim Herrn: "Elia isch da"'! Das isch mi sichere Tod!"

15 Elia het ihm jedoch vusicheret: "So wohr Jehova, dr Herr vo dr Heere, läbt, dr Gott, däm i diene: I wirde mi hütt zeige."

16 Da isch Obadja zu Ahab gange u het ihm alles brichtet. Nachher het sech Ahab ufe Wäg zu Elia.

17 Sobald Ahab Elia sieht, het er zu ihm gseit: "Du bisch jo! Du bisch schuld, dass Israel i söttige Schwierigkeite steckt!"

18 Dr Elia het erwideret: "Nöd ich ha Israel in Schwierigkeite brocht, sondern du und ds Huus vo dim Vater. Dir hei Jehovas Gebot nümm beachtet und si dr Baale nachegloffe.

19 U itz la ganz Israel zu mir ufe Bärg Karmel cho, o di 450 Prophete Baals und di 400 Prophete vom heilige Pfahne wo am Tisch Isebel ässed."

20 Do benachrichtigti Ahab alli Israelite und het d Prophete uf em Berg Karmel zämme loo.

21 Elia het sech denn vors Volk gstellt und gseit: "Wie lang wärde ihr no zwüsche zwöi verschidene Meinige schwankena? We Jehova de wahri Gott isch, folgt ihm. Isch's aber Baal denn folgt ihm. Ds Volk het ihm jedoch keis Wort gantwortet.

22 Wyter het d Elia zum Volk gseit: "I bi dr einzig Prophet Jehovas, wo no übrig blybe isch. D Prophete Baals drgäge sy 450 Ma.

23 Me söll üs zwe jungi Stier bringe und si chöi sich eine ussueche. Ine söue si zerteile und d Stück uf ds Houz lege aber si dörfe ke Füür azünde. I wirde dr anger junge Schtier vorbereite u uf ds Houz lege u o kes Füür aazünde.

24 Dann rüefet ihr d Name vu äirem Gottes a un i wär d Name Jehovas alüte. Der Gott, der mit Fiir antwortet, isch der wahre Gott."Druf het ds Volk erwideret: "Ja, das isch guet."

25 Elia het etze zu de Baalsprophete gseit: "Suechet öich ä junge Schtier uus u parat ne zersch vor, ier syg i der Überzau. Denn rüeft dr Name vo ihrem Gottes a, aber zündet kes Fiir aa."

26 Da hei si der jung Stier gno, wo usgsuecht worde isch, hei ne vorgfertiget u vom Morge bis zum Mittag der Name Baal a grüefe. "O Baal, antworte üs!", hei si ruefe. Aber es isch ke Stimm cho, niemer het gantwortet. Die ganz Zyt hei si hinkend um e Altar ume tanzt, wo si ufboue hei.

27 Für d'Mittagsziit het d'Elia aagfange, sech über si luschtig z'mache. Är het gseit: "Dir müesst richtig luut rüefe! Schliesslech ischer e Gott! Vilicht isch er i Gedanke versunke oder er het mal müesse usträtte. Oder vilicht schlaft er und öpper mues ne ufwecke."

28 Si hei gschroue, so lut si hei chönne, u hei sech mit Douche und Lanze, wi's bi ihne bruuch isch gsy, bis ne ds Bluet überau abegloffe isch.

29 Das isch o am Nami so witer gange. Bis zur Zyt vom Abeetreideopf sy si völlig in Ekstase gsi, aber es isch ke Stimm cho, niemer het gantwortet, niemer het uf si achtet.

30 Schliesslech het der Elia zum Volk gseit: "Chummt her." Do sy si zu ihm cho. Denn het er der Altar Jehovas repariert, wo niedergriisse worde isch.

31 Elia het zwölf Stei entsprechend d Zahl vo de Stämme vo de Söhn Jakobs gnoh, zu dem Jehova gseit het: "Din Name soll Israel sein."

32 Mit de Schtei het er e Altar zur Ehre vom Name Jehovas baut. Dänn het er rings um dr Altar e Grabe grube. Dr Grabe het e Flächi gränzt, wo me mit 2 Sea-Säme cha bsäie.

33 När het er d Houzstück zrächt gleit, het dr jung Stier vrteilt u het ne uf ds Houz gleit. Aschlüssend het er aagschtellt: "Füllt vier grossi Krüg mit Wasser un gisst's uf d Brandopfer und d Holzstück.

34 Denn het är se uf: "Macht das glych no einisch." Das hei si gmacht. "Und jitz nomal", het er verlangt. Si heis es dritts mal gmacht.

35 Ds Wasser isch a allne Syte vom Altar abegloffe, und au de Grabe isch gfüllt worde mit Wasser.

36 Etwa zur Ziit vum Obendetreideopfa kunnt dr Prophet Elia vor un het gsait: "O Jehova, Gott Abrahams, Isaaks un Israels, lass hütt alli wisse, dass dü Gott in Israel bisch, dass i di Diener bi un dass i das alles uf di Wort hi doe ha.

37 Antworte mir, o Jehova, antworte mir, damit däm Volk erkennt, dass du, Jehova, dr wohr Gott bisch u dass du ihres Härz wider für di wosch gwinne.

38 Do het d Jehova Füür abegheie loo. D Flamme hei s'Brandopfer, d'Holzstück, d'Stei und de Stoub verzehret und s'Wasser im Grabe ufgschläckt.

39 Wo ds Volk das gseh het, werfe sich alli sofort ufe Bode u rüefe: "Jehova isch dr wahri Gott! Jehova isch dr wahri Gott!"

40 Elia bfahl: "Egrifft die Prophete Baals! Lönd kein einzige entcho!" Sofort hei si se packt, und d Elia het si zum Bacha Kischone abe gfüehrt und het si dört tötet.

41 Denn het der Elia zu Ahab gseit: "Gang, iss u trink. I ghöre wi's i Ströme rägnet."

42 Da isch dr Ahab wäg zum ässe u z trinke. Elia isch inzwüsche ufe Gipfu vom Bärg Karmu gstige u het sech ufe Bode mit em Gsicht zwüsche de Chnü chouft.

43 Är het zu sym Diener gseit: "Gö bitte ufe u lueg i richtig Meer." Dr Diener het das gmacht u brichtet: "Da isch überhoupt nüüt." Sibä het der Elia gseit: "Gang no einisch.

44 Bim sibte Mal het der Diener gseit: "Da stiigt e chlyni Wulche us em Meer uf – so gross wi e Hand." Druuf bpfohlt ihm Elia: "Gang u säg zu Ahab: 'Spann der Wagen aa! Mach di uf dä Wäg, damit di dr Räge nid ufhaltet.'

45 Inzwüsche bruuche sech dunkli Wolke am Himmel zämme, Wind isch uf cho und es het agfange i Ströme z rägne. Ahab isch immer witer gfahre und erreicht schliesslich Jesreël.

46 Jehovas Hand isch aba iba Elia kumme. Er het si Gwand am Gürtel gfeschtigt un het dr ganz Wäg nach Jesusreël vor Ahab her rennt.